ZP PRW złożył w Ministerstwie Finansów swoje stanowisko do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (UD418).
Zwracamy w nim uwagę, że od kilku lat obserwowane są spadki sprzedaży napojów alkoholowych. Są one efektem zarówno obowiązujących od 2022 r. corocznych podwyżek akcyzy, jak i zmieniających się preferencji konsumentów oraz trendów prozdrowotnych. Mimo tej sytuacji projekt przewiduje bezprecedensowy wzrost obciążeń akcyzowych, ponad podwyżkę przewidzianą w akcyzowej mapy drogowej.
W naszej ocenie tak gwałtowna zmiana stawek niesie ze sobą poważne ryzyko gospodarcze. Będzie prowadzić do dalszego ograniczenia legalnej sprzedaży i zwiększać atrakcyjność działalności prowadzonej w szarej strefie. Efektem będzie destabilizacja funkcjonowania przedsiębiorstw.
Projekt ustawy nie tylko narusza umowę społeczną, jaką jest akcyzowa mapa drogowa na lata 2022–2027, ale również w sposób nieuzasadniony zmienia relacje opodatkowania pomiędzy poszczególnymi kategoriami napojów alkoholowych. Nasz zdecydowany sprzeciw budzi propozycja dotycząca cydru i perry o zawartości alkoholu do 5% obj. Podczas gdy dla większości kategorii alkoholu projekt przewiduje podwyżkę akcyzy o 15% względem stawek zaplanowanych na 2027 r., dla cydru i perry zaproponowano podwyżkę wynoszącą aż 26%. Oznacza to wzrost obciążeń o ponad 73% wyższy niż w przypadku pozostałych napojów alkoholowych.
Cydr został wyłączony z akcyzowej mapy drogowej na lata 2022 – 2027 decyzją samego ustawodawcy w celu wsparcia rozwoju tej kategorii. Rozwiązanie to przyniosło oczekiwane efekty – produkcja cydru w Polsce zaczęła rosnąć. Efektem nie był jednak gwałtowny wzrost sprzedaży, lecz stopniowy rozwój rynku, który po latach spadków i stagnacji zaczął wykazywać oznaki stabilnego wzrostu.
Obecny projekt odchodzi od dotychczasowych założeń. Nie przedstawiono jednak żadnego merytorycznego uzasadnienia tej decyzji. Zabrakło analiz wskazujących na zasadność gospodarczą, fiskalną lub zdrowotną.